Eftirtaldar aðgerðir eru byggðar á hugmyndum Hagsmunasamtaka heimilanna um:
- Almennar aðgerðir og leiðréttingu gengis- og verðtryggðra lána
- Afnám verðtryggingar
- Að áhætta milli lánveitenda og lántakenda skuli jöfnuð
- Að veð takmarkist við þá eign sem sett er að veði
- Samfélagslega ábyrgð lánveitenda
Aðgerð #1: Tafarlaus tímabundin stöðvun fjárnáma og nauðungaruppboða heimila
Lýsing: Að lög verði sett sem komi tímabundið í veg fyrir fjárnám og nauðungaruppboð íbúðarhúsnæðis til 1. nóvember 2009 á meðan unnið er í að útfæra aðrar aðgerðir fyrir heimilin í landinu.
Útfærsla: Sjá tillögu til breytinga á lögum um aðför frá Ólafi Garðarssyni.
Aðgerð #2: Leiðrétting á gengistryggðum íbúðalánum (framkvæmt samtímis aðgerð #3)
Lýsing: Gengistryggðum íbúðalánum verði breytt í verðtryggð krónulán.
Útfærsla: Boðið verði upp á að gengistryggð íbúðalán verði umreiknuð sem verðtryggð krónulán frá lántökudegi einstakra lána. (dómur hæstaréttar um ólögmæti gengistryggingar gerir þessa aðgerð óframkvæmanlega þar sem betri réttur neytenda skal ráða samkvæmt lögum)
Aðgerð #3: Leiðrétting á verðtryggðum íbúðarlánum (framkvæmt samtímis aðgerð #2)
Lýsing: Verðbótaþáttur íbúðalána verði endurskoðaður frá og með 1. janúar 2008.
Útfærsla: Verðbótaþáttur, frá og með 1. Janúar 2008, takmarkist við efri mörk verðbólgumarkmiðs Seðlabanka Íslands, eða að hámarki 4%. Aðgerð þessi er fyrsta skrefið í afnámi verðtryggingar.
Aðgerð #4: Frumvarp til laga um greiðsluaðlögun og framkvæmd þeirra
Lýsing: Að Alþingi samþykki lög um greiðsluaðlögun sem feli í sér að einstaklingar sem ekki ráði lengur við greiðslur af sínum lánum, þrátt fyrir aðgerðir #2 og #3, eigi kost á að sækja um greiðsluaðlögun þar sem greiðslugeta viðkomandi er metin og viðeigandi ráðstafanir gerðar út frá greiðslugetu og greiðsluáætlunum.
Útfærsla: Nánari útfærsla til umræðu.
Ávinningur af aðgerðum þessum:
- Fjöldagjaldþrotum heimilanna og stórfelldum landflótta afstýrt
- Stuðlað gegn frekari hruni efnahagskerfisins
- Jákvæð áhrif á stærðar- og rekstrarhagkvæmni þjóðarbúsins
- Líkur aukast á að hjól atvinnulífsins og hagkerfisins haldi áfram að snúast þar sem fólk mun hafa ráðstöfunartekjur til annarra útgjalda en afborgana af íbúðum
- Þjóðarsátt um vanda heimilanna vegna efnahagskreppunnar
- Traust almennings í garð stjórnvalda og fjármálastofnanna eflist á ný
Kynnt á opnum fundi Hagsmunasamtaka heimilanna 12. febrúar 2009
Ég hef verið að velta fyrir mér úrræðum fyrir almenning til lausnar á greiðsluvanda fólks.
Mínar niðurstöður eru þessar.
1. Að verðbætur verði afnumdar af öllum fjárskuldbindingum eins fljótt og hægt er, eigi síðar en innan 6 mánaða.
2. Að lánstími verði breytilegur að vali lántakanda að hámarki í 70 ár.
3. Að vextir á íbúðar lánum fari ekki yfir ca 7%.
4. Að innlánsvextir verði ca 5%.
5. Að gengis tryggð íbúðarlán verði með sama hætti.
6. Að fjölskildum verði eftir því sem unnt er að halda eignum sínum og hjá þeim sem mist hafa eignir vegna greiðsluerfiðleika verði eftir því sem hægt er gert kleift að eignast húsnæði aftur.
Mín skoðun er sú að það sé rétt hjá samtökunum að niðurfelling sé besti kosturinn, en að oflangt sé liðið frá því að vandræðin byrjuðu, niðufelling hefði þurft að koma nánast strax eftir hrunið til að virka sem best.
Mínar tillögur miðast eingöngu við íbúðarlán.
#2 Þarna þarf að aðthuga hvort búið sé að semja við hina erlendu lánadrottna og ef þeir hafa afskrifað lán þá komi þær afskriftir ínn í þetta dæmi. Fylgst verði með því að bankarnir hafi engar tekjur af þessum lánum, og taki með því á sig hluta af því tjóni þeir ollu viðskiptavinum sínum.
#3 Ef nota á vísitöluna áfram verður að endurskoða hana frá grunni Koma þarf í veg fyrir að hækkun á henni hæki aftur vísitöluna með því að hækka lið húsnæðis í vísitölunni
#4 Sammála
EF við erum með verðtryggð lán og markmið seðlabankans eru 2,5% þá borgum við aldrei meira en 2 sinnum það eða 5% það er okkar áhætta og svo taka lánveitendur á sig hinn skellinn sem aldrei verður ef þetta yrði sett í lög þá myndi ekkert heita sem er verðtrygging því það myndi bara detta út við svona lög.
Og fjármagnseigendur myndu ekki græða eins mikið og fjármagnsskuldarar ekki tapa eins mikið og staðan myndi jafnast mikið fyrr og einnig að almenningur tæki ekki á sig skell eins og var í október þetta myndi aldrei gerast aftur!!!!!
Hvorki bankanir né ríkið hafa svarað kalli lántakenda um að semja um lánin, verða lántakendur að standa saman og hætta að greiða af lánunum.
Með samstilltu átaki þá fellum við fjármálakerfið og þá verða menn að semja við okkur.